Đau răng khi nhai là tình trạng khá phổ biến, có thể xuất hiện khi cắn thức ăn, nhai đồ cứng hoặc tạo áp lực lên một răng nhất định. Cơn đau có thể chỉ thoáng qua nhưng cũng có trường hợp kéo dài, đau nhói hoặc ngày càng nghiêm trọng.
Nhiều người thường nghĩ đau răng khi nhai chỉ đơn giản là do sâu răng. Tuy nhiên, trên thực tế, triệu chứng này có thể liên quan đến nhiều vấn đề khác như răng nứt, viêm tủy, viêm nha chu, áp xe răng, răng khôn, miếng trám cao hoặc rối loạn khớp cắn.

Vậy đau răng khi nhai là gì, nguyên nhân do đâu và điều trị như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Đau răng khi nhai là gì?
Đau răng khi nhai là cảm giác đau, ê buốt hoặc khó chịu xuất hiện khi răng chịu lực từ hoạt động cắn và nghiền thức ăn. Cơn đau có thể tập trung ở một răng hoặc lan sang khu vực xung quanh.
Mức độ đau cũng rất khác nhau. Một số người chỉ cảm thấy hơi ê khi cắn thức ăn cứng, trong khi những trường hợp khác có thể bị đau nhói khi cắn xuống hoặc khi nhả lực cắn.
Đau răng khi nhai không phải là một bệnh lý riêng biệt mà thường là một triệu chứng cảnh báo răng hoặc các mô xung quanh đang có vấn đề.
Một số biểu hiện thường gặp gồm đau khi cắn thức ăn, đau răng hàm khi nhai, đau khi nhai đồ cứng, đau khi cắn xuống hoặc cảm giác một chiếc răng “chạm trước” khi hai hàm khép lại.
Nếu tình trạng đau lặp đi lặp lại trong nhiều ngày, bạn không nên chỉ sử dụng thuốc giảm đau để kiểm soát triệu chứng mà nên kiểm tra nguyên nhân tại nha khoa.
Dấu hiệu thường gặp khi bị đau răng lúc nhai
Tùy vào nguyên nhân, đau răng khi nhai có thể đi kèm nhiều triệu chứng khác nhau.
Bạn có thể cảm thấy đau nhói khi cắn xuống, đặc biệt khi ăn thức ăn cứng hoặc dai. Một số trường hợp lại đau rõ hơn khi nhả lực cắn. Đây là biểu hiện có thể gặp ở răng bị nứt hoặc tổn thương cấu trúc bên trong.
Ngoài ra, răng có thể trở nên ê buốt khi tiếp xúc với thức ăn nóng, lạnh, chua hoặc ngọt. Nếu tình trạng liên quan đến tủy răng, cơn đau có thể xuất hiện cả khi không ăn uống, thậm chí đau về đêm.
Một số dấu hiệu khác cần chú ý là nướu sưng đỏ, chảy máu chân răng, hôi miệng, răng lung lay, có mủ quanh nướu hoặc đau lan sang hàm, tai và vùng mặt.
Việc xác định các triệu chứng đi kèm rất quan trọng vì chúng có thể giúp bác sĩ định hướng nguyên nhân gây đau.
Nguyên nhân đau răng khi nhai
Có nhiều nguyên nhân có thể khiến răng đau khi chịu lực. Dưới đây là những nguyên nhân thường gặp.
1. Sâu răng
Sâu răng là một trong những nguyên nhân phổ biến gây đau răng. Khi vi khuẩn phá hủy men răng và tiến sâu vào ngà răng, răng có thể trở nên nhạy cảm và đau khi ăn uống.
Nếu lỗ sâu tiếp tục phát triển và tiến gần đến tủy, cơn đau có thể tăng lên. Người bệnh có thể bị ê buốt với thức ăn nóng, lạnh hoặc ngọt, đồng thời cảm thấy đau khi nhai.
Sâu răng ở răng hàm thường dễ gây khó chịu khi nhai vì đây là nhóm răng chịu phần lớn lực nghiền thức ăn.
2. Viêm tủy răng
Khi sâu răng tiến triển sâu hoặc răng bị tổn thương, vi khuẩn có thể xâm nhập vào tủy và gây viêm tủy răng.
Ở giai đoạn đầu, người bệnh có thể cảm thấy ê buốt khi ăn nóng hoặc lạnh. Khi tình trạng viêm tiến triển, cơn đau có thể xuất hiện tự phát, đau kéo dài hoặc đau nhiều hơn vào ban đêm.
Trong một số trường hợp, răng bị viêm tủy cũng có cảm giác đau khi cắn hoặc nhai.
Nếu tủy răng đã bị tổn thương nghiêm trọng, việc chỉ uống thuốc giảm đau thường không thể giải quyết nguyên nhân. Bác sĩ có thể cần đánh giá và chỉ định điều trị tủy nếu phù hợp.
3. Răng bị nứt hoặc gãy
Răng nứt là nguyên nhân cần đặc biệt lưu ý khi bị đau răng lúc nhai nhưng không phát hiện sâu răng rõ ràng.
Một đường nứt nhỏ có thể khiến răng đau khi chịu lực. Cơn đau đôi khi xuất hiện rất nhanh khi cắn thức ăn cứng hoặc khi nhả lực cắn.
Răng bị nứt có thể khó phát hiện bằng mắt thường, đặc biệt khi vết nứt nằm ở vị trí khó quan sát. Vì vậy, nếu bạn thường xuyên bị đau ở một răng khi nhai nhưng không biết nguyên nhân, bác sĩ có thể cần thực hiện các kiểm tra chuyên biệt.
4. Viêm quanh chóp hoặc áp xe răng
Sau khi tủy răng bị viêm hoặc hoại tử, nhiễm trùng có thể lan xuống khu vực quanh chóp chân răng.
Khi đó, răng thường trở nên rất nhạy cảm với lực cắn. Người bệnh có thể có cảm giác như chiếc răng bị “cao hơn” hoặc chạm trước khi cắn.
Nếu nhiễm trùng tiến triển, có thể xuất hiện sưng nướu, mủ, đau dữ dội hoặc sưng vùng mặt.
Đây là những dấu hiệu cần được kiểm tra và điều trị sớm.
5. Viêm nướu và viêm nha chu
Các bệnh lý về nướu và nha chu cũng có thể gây khó chịu khi nhai.
Khi mô nâng đỡ răng bị viêm, răng có thể trở nên nhạy cảm với lực nhai. Trường hợp nha chu tiến triển còn có thể xuất hiện răng lung lay, chảy máu chân răng, hôi miệng hoặc tụt nướu.
Nếu không được kiểm soát, viêm nha chu có thể ảnh hưởng đến mô và xương nâng đỡ răng.
6. Miếng trám răng bị cao
Một số người bắt đầu cảm thấy đau răng khi cắn sau khi trám răng.
Một nguyên nhân có thể là miếng trám cao hơn so với khớp cắn tự nhiên. Khi hai hàm đóng lại, chiếc răng vừa trám phải chịu lực nhiều hơn các răng khác.
Người bệnh thường có cảm giác chiếc răng đó “chạm trước” hoặc đau khi cắn thức ăn.
Trong trường hợp này, bác sĩ có thể kiểm tra điểm tiếp xúc và điều chỉnh lại miếng trám để khớp cắn cân bằng hơn.
7. Răng sứ hoặc mão răng có vấn đề
Răng đã phục hình bằng mão răng hoặc răng sứ vẫn có thể đau khi nhai nếu xuất hiện vấn đề ở răng bên dưới hoặc khớp cắn.
Một số nguyên nhân có thể liên quan đến khớp cắn chưa phù hợp, răng bị sâu bên dưới phục hình, viêm tủy hoặc tổn thương quanh chân răng.
Do đó, nếu răng sứ bị đau khi nhai, bạn không nên tự kết luận rằng mão răng bị hỏng mà cần được bác sĩ kiểm tra cụ thể.
8. Răng khôn mọc lệch
Răng khôn mọc thiếu chỗ, mọc nghiêng hoặc bị lợi trùm có thể gây đau ở vùng răng hàm phía sau.
Khi vùng này bị viêm, người bệnh có thể đau khi nhai, khó há miệng, sưng nướu hoặc cảm thấy đau lan ra vùng hàm và tai.
Tùy tình trạng, bác sĩ có thể chỉ định vệ sinh, kiểm soát viêm hoặc nhổ răng khôn.
9. Nghiến răng hoặc siết chặt răng
Thói quen nghiến răng và siết chặt răng, đặc biệt vào ban đêm, tạo áp lực lớn lên răng và các mô xung quanh.
Người bị nghiến răng có thể cảm thấy đau răng khi nhai, ê răng, mỏi cơ hàm hoặc đau hàm vào buổi sáng.
Nếu tình trạng kéo dài, răng còn có nguy cơ bị mòn hoặc nứt.
Đau răng khi nhai nhưng không sâu răng là vì sao?
Không phải mọi trường hợp đau răng khi nhai đều do sâu răng.
Nếu bạn đã kiểm tra và không thấy lỗ sâu nhưng vẫn đau khi cắn, nguyên nhân có thể liên quan đến răng nứt, viêm quanh chóp, bệnh nha chu, miếng trám cao, mão răng, nghiến răng hoặc chấn thương răng.
Đặc biệt, răng nứt có thể khó phát hiện nếu đường nứt rất nhỏ. Vì vậy, tình trạng đau lặp lại khi nhai một răng cụ thể là lý do bạn nên đi khám thay vì tiếp tục tự theo dõi trong thời gian dài.
Đau răng khi nhai có nguy hiểm không?
Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào nguyên nhân.
Nếu chỉ đau nhẹ và xuất hiện một lần sau khi cắn phải thức ăn quá cứng, tình trạng có thể không nghiêm trọng. Tuy nhiên, đau răng khi nhai kéo dài hoặc tái diễn không nên bị bỏ qua.
Bạn nên đến nha khoa kiểm tra nếu cơn đau kéo dài nhiều ngày, ngày càng tăng, xuất hiện thường xuyên hoặc kèm theo ê buốt, sưng nướu, chảy máu, răng lung lay hoặc hôi miệng.
Đặc biệt, nếu có sưng mặt, sưng nướu nhiều, sốt, xuất hiện mủ, đau dữ dội, khó há miệng hoặc khó nuốt, bạn nên được khám nha khoa sớm để kiểm tra nguy cơ nhiễm trùng.
Đau răng khi nhai nên làm gì?
Trong thời gian chờ được thăm khám, bạn có thể giảm kích thích lên chiếc răng đang đau bằng cách hạn chế nhai ở bên đó.
Nên lựa chọn thức ăn mềm và dễ nhai, đồng thời tránh đồ quá cứng, dai hoặc có nhiệt độ quá nóng hoặc quá lạnh nếu chúng làm cơn đau tăng lên.
Tiếp tục vệ sinh răng miệng nhẹ nhàng, chải răng và làm sạch kẽ răng để hạn chế tích tụ mảng bám.
Không nên dùng vật nhọn để chọc vào vùng đau hoặc tự ý đặt các loại hóa chất, thuốc không được hướng dẫn lên răng và nướu.
Đau răng uống thuốc gì?
Một số thuốc giảm đau không kê đơn có thể được sử dụng để kiểm soát cơn đau tạm thời ở người phù hợp. Tuy nhiên, cần đọc kỹ hướng dẫn sử dụng, không dùng vượt quá liều khuyến cáo và lưu ý các bệnh lý nền hoặc thuốc đang sử dụng.
Không nên tự ý sử dụng thuốc kháng sinh để điều trị đau răng. Kháng sinh không phải là thuốc giảm đau thông thường và chỉ nên được sử dụng khi có chỉ định phù hợp từ bác sĩ.
Quan trọng hơn, thuốc giảm đau chỉ giúp kiểm soát triệu chứng trong thời gian ngắn. Nếu nguyên nhân là sâu răng, viêm tủy, áp xe, răng nứt hoặc bệnh nha chu, người bệnh vẫn cần được điều trị nguyên nhân.
Bác sĩ chẩn đoán đau răng khi nhai như thế nào?
Để tìm nguyên nhân chính xác, bác sĩ sẽ kiểm tra chiếc răng bị đau cũng như các răng và mô xung quanh.
Quá trình thăm khám có thể bao gồm kiểm tra răng trực tiếp, đánh giá khớp cắn, kiểm tra phản ứng của răng với các kích thích phù hợp và kiểm tra vùng nướu.
Trong những trường hợp cần thiết, chụp X-quang răng có thể giúp bác sĩ đánh giá sâu răng, chân răng, vùng quanh chóp và những tổn thương không thể nhìn thấy bằng mắt thường.
Nếu nghi ngờ răng nứt, bác sĩ có thể thực hiện thêm các kiểm tra chuyên biệt để xác định vị trí và mức độ tổn thương.
Cách điều trị đau răng khi nhai
Không có một phương pháp duy nhất cho tất cả trường hợp đau răng khi nhai. Điều trị phải dựa trên nguyên nhân cụ thể.
Nếu đau do sâu răng, bác sĩ có thể loại bỏ mô sâu và phục hồi răng bằng vật liệu phù hợp. Nếu tủy bị tổn thương nghiêm trọng, điều trị tủy có thể được chỉ định.
Đối với răng nứt, phương pháp điều trị phụ thuộc vào vị trí và mức độ của đường nứt. Một số trường hợp có thể được phục hồi và bảo vệ bằng mão răng, trong khi tổn thương nghiêm trọng có thể cần phương án điều trị khác.
Nếu nguyên nhân là bệnh nha chu, bác sĩ sẽ tập trung kiểm soát tình trạng viêm và làm sạch các khu vực bị ảnh hưởng.
Trong trường hợp miếng trám cao gây đau khi cắn, bác sĩ có thể điều chỉnh lại khớp cắn. Với răng khôn mọc lệch hoặc gây viêm, bác sĩ sẽ đánh giá để đưa ra phương án phù hợp.
Điều quan trọng là không nên chỉ tìm cách làm hết đau mà bỏ qua nguyên nhân gây đau.
Đau răng khi nhai bao lâu thì hết?
Thời gian hết đau phụ thuộc vào nguyên nhân.
Một số kích thích nhẹ có thể tự cải thiện sau khi răng được nghỉ ngơi. Tuy nhiên, đau do sâu răng, viêm tủy, áp xe hoặc răng nứt thường không thể giải quyết hoàn toàn chỉ bằng cách chờ đợi.
Việc cơn đau tạm thời biến mất cũng không đồng nghĩa với việc bệnh lý đã khỏi. Một số vấn đề răng miệng có thể tiếp tục tiến triển ngay cả khi triệu chứng giảm.
Vì vậy, nếu đau răng khi nhai kéo dài hoặc thường xuyên tái phát, bạn nên kiểm tra để xác định nguyên nhân.
Cách phòng ngừa đau răng khi nhai
Chăm sóc răng miệng đúng cách có thể giúp giảm nguy cơ gặp các vấn đề gây đau răng.
Hãy chải răng ít nhất hai lần mỗi ngày bằng kỹ thuật phù hợp, đồng thời làm sạch kẽ răng để kiểm soát mảng bám.
Hạn chế đồ ăn chứa nhiều đường và tránh dùng răng để cắn các vật quá cứng. Nếu có thói quen nghiến hoặc siết chặt răng, nên trao đổi với nha sĩ để được đánh giá và tư vấn giải pháp phù hợp.
Khám nha khoa định kỳ cũng giúp phát hiện sớm sâu răng, bệnh nướu, vấn đề khớp cắn hoặc các tổn thương khác trước khi chúng gây đau.
Câu hỏi thường gặp về đau răng khi nhai
Đau răng khi nhai nhưng không sâu răng có sao không?
Có. Đau khi nhai nhưng không thấy sâu răng có thể liên quan đến răng nứt, viêm quanh chóp, nha chu, khớp cắn, miếng trám hoặc nghiến răng. Cần thăm khám để xác định nguyên nhân.
Đau răng khi nhai có phải viêm tủy không?
Không nhất thiết. Viêm tủy có thể gây đau nhưng đau khi nhai còn xuất hiện trong nhiều bệnh lý khác. Bác sĩ cần kiểm tra và thực hiện các xét nghiệm cần thiết để xác định tình trạng tủy.
Đau răng khi nhai uống thuốc gì?
Một số thuốc giảm đau không kê đơn có thể giúp kiểm soát triệu chứng tạm thời nếu phù hợp với tình trạng sức khỏe của bạn. Không nên tự ý sử dụng kháng sinh và không nên dùng thuốc thay thế cho việc điều trị nguyên nhân.
Đau răng khi nhai có tự khỏi không?
Một số trường hợp kích thích nhẹ có thể giảm, nhưng nếu đau kéo dài hoặc tái diễn, bạn nên đi khám. Việc hết đau không đồng nghĩa với nguyên nhân đã được giải quyết.