Răng khấp khểnh là tình trạng khá phổ biến, có thể gặp ở cả trẻ em và người trưởng thành. Nhiều người cho rằng răng khấp khểnh chỉ làm giảm tính thẩm mỹ của nụ cười, tuy nhiên thực tế đây còn có thể là nguyên nhân dẫn đến nhiều vấn đề về sức khỏe răng miệng nếu không được theo dõi và điều trị đúng cách.
Khi các răng mọc chen chúc hoặc lệch khỏi vị trí bình thường, việc vệ sinh răng miệng trở nên khó khăn hơn, tạo điều kiện cho mảng bám và vi khuẩn tích tụ. Theo thời gian, điều này có thể làm tăng nguy cơ sâu răng, viêm nướu, bệnh nha chu và ảnh hưởng đến khả năng ăn nhai cũng như khớp cắn.
Vậy răng khấp khểnh có ảnh hưởng đến sức khỏe răng miệng không? Khi nào cần điều trị và đâu là giải pháp phù hợp? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Răng khấp khểnh là gì?
Răng khấp khểnh là tình trạng một hoặc nhiều răng mọc không đúng vị trí trên cung hàm, khiến các răng không nằm trên cùng một đường thẳng mà bị chen chúc, xoay, nghiêng hoặc chồng lên nhau.
Trong một hàm răng khỏe mạnh, các răng được sắp xếp cân đối trên cung hàm để đảm bảo khả năng ăn nhai, phát âm và vệ sinh răng miệng hiệu quả. Khi răng mọc khấp khểnh, sự cân đối này bị phá vỡ, dẫn đến những ảnh hưởng nhất định về chức năng cũng như thẩm mỹ.
Răng khấp khểnh có thể xuất hiện ở:
- Hàm trên.
- Hàm dưới.
- Một vài răng.
- Toàn bộ cung hàm.
Mức độ ảnh hưởng sẽ khác nhau tùy theo tình trạng cụ thể của từng người.
Phân biệt răng khấp khểnh và răng lệch
Hai khái niệm này thường bị nhầm lẫn vì đều mô tả tình trạng răng mọc không đúng vị trí.
Răng khấp khểnh thường dùng để chỉ các răng mọc chen chúc, chồng chéo hoặc xoay trên cùng một cung hàm.
Trong khi đó, răng lệch là khái niệm rộng hơn, bao gồm:
- Răng nghiêng.
- Răng xoay.
- Răng mọc chen chúc.
- Răng mọc lệch ra ngoài hoặc vào trong.
Nói cách khác, răng khấp khểnh là một dạng của răng lệch.
Các mức độ răng khấp khểnh
Bác sĩ chỉnh nha sẽ đánh giá mức độ dựa trên vị trí răng, khoảng chen chúc và mức độ ảnh hưởng đến khớp cắn.
Răng khấp khểnh nhẹ
- Chỉ một hoặc hai răng hơi lệch.
- Không ảnh hưởng nhiều đến chức năng ăn nhai.
- Chủ yếu gây mất thẩm mỹ.
Răng khấp khểnh trung bình
- Có nhiều răng mọc chen chúc.
- Việc vệ sinh trở nên khó khăn hơn.
- Có nguy cơ sâu răng và viêm nướu cao hơn.
Răng khấp khểnh nặng
- Răng chồng chéo nhiều.
- Sai khớp cắn rõ rệt.
- Khó ăn nhai.
- Dễ phát sinh các bệnh lý răng miệng.
Nguyên nhân khiến răng mọc khấp khểnh
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng răng khấp khểnh, trong đó yếu tố di truyền và sự phát triển của xương hàm đóng vai trò quan trọng.
Di truyền
Đây là nguyên nhân phổ biến nhất.
Nếu cha mẹ có:
- Cung hàm nhỏ.
- Răng chen chúc.
- Sai khớp cắn.
- Răng mọc khấp khểnh.
Con cái cũng có nguy cơ gặp tình trạng tương tự.
Cung hàm hẹp
Khi cung hàm quá nhỏ so với kích thước của răng, các răng sẽ không có đủ khoảng trống để mọc đúng vị trí.
Kết quả là răng phải:
- Chen chúc.
- Chồng lên nhau.
- Xoay hoặc lệch khỏi cung hàm.
Kích thước răng lớn hơn cung hàm
Ở một số người, răng có kích thước lớn trong khi cung hàm lại nhỏ.
Điều này khiến các răng không thể sắp xếp đều trên cung hàm và dễ dẫn đến khấp khểnh.
Mất răng sữa quá sớm
Răng sữa có vai trò giữ khoảng trống cho răng vĩnh viễn.
Nếu trẻ mất răng sữa quá sớm do sâu răng hoặc chấn thương, các răng bên cạnh sẽ dịch chuyển vào khoảng trống đó.
Khi răng vĩnh viễn mọc lên sẽ không còn đủ chỗ và dễ bị lệch.
Răng mọc ngầm
Một số răng, đặc biệt là răng nanh hoặc răng khôn, có thể mọc sai hướng hoặc mọc ngầm trong xương hàm.
Điều này làm thay đổi vị trí của các răng lân cận và gây chen chúc.
Thói quen xấu ở trẻ
Trong giai đoạn phát triển, một số thói quen có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của cung hàm như:
- Mút tay kéo dài.
- Ngậm ti giả quá lâu.
- Đẩy lưỡi.
- Cắn môi.
- Thở bằng miệng.
Nếu không được can thiệp sớm, các thói quen này có thể làm thay đổi hướng mọc của răng và gây sai khớp cắn.
Chấn thương vùng hàm
Các va chạm mạnh trong thời kỳ thay răng có thể ảnh hưởng đến mầm răng vĩnh viễn hoặc làm thay đổi hướng mọc của răng.
Mất răng nhưng không phục hồi
Ở người trưởng thành, khi mất một hoặc nhiều răng mà không phục hồi bằng Implant, cầu răng hoặc hàm giả, các răng kế cận sẽ dần dịch chuyển vào khoảng trống.
Theo thời gian, điều này có thể làm răng còn lại mọc lệch hoặc khấp khểnh.
Dấu hiệu nhận biết răng khấp khểnh
Không phải trường hợp nào cũng dễ nhận biết bằng mắt thường, đặc biệt khi mức độ khấp khểnh nhẹ. Tuy nhiên, bạn có thể nhận thấy một số dấu hiệu sau:
Răng mọc không đều
Đây là biểu hiện rõ ràng nhất.
Một hoặc nhiều răng mọc cao hơn, thấp hơn hoặc lệch khỏi đường cung hàm.
Răng chen chúc
Khoảng cách giữa các răng quá hẹp khiến chúng chồng lên nhau hoặc mọc sát nhau.
Đây là tình trạng thường gặp ở nhóm răng cửa.
Răng bị xoay
Một số răng không hướng thẳng ra phía trước mà xoay quanh trục của chính nó.
Điều này vừa ảnh hưởng đến thẩm mỹ vừa khiến việc vệ sinh khó khăn hơn.
Khó vệ sinh răng miệng
Người có răng khấp khểnh thường gặp khó khăn khi:
- Đánh răng.
- Dùng chỉ nha khoa.
- Làm sạch các kẽ răng.
Thức ăn rất dễ mắc lại giữa các răng chen chúc.
Khớp cắn bất thường
Trong một số trường hợp, răng khấp khểnh còn đi kèm với:
- Khớp cắn sâu.
- Khớp cắn chéo.
- Khớp cắn hở.
- Khớp cắn ngược.
Điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng ăn nhai và làm tăng nguy cơ mòn răng.
Khó ăn nhai
Người bệnh có thể cảm thấy:
- Cắn không khít.
- Nhai không đều.
- Dễ cắn vào má hoặc lưỡi.
Nếu kéo dài, chức năng ăn nhai sẽ bị ảnh hưởng đáng kể.
Zalo Chat
